Στόχος της εκστρατείας είναι η ευαισθητοποίηση του παγκοσμίου πληθυσμού για την σημαντικότητα του προληπτικού ελέγχου του μαστού, ώστε να δράσει προς την κατεύθυνση αυτή. Να καταγραφεί στην συλλογική συνείδηση ότι ο καρκίνος του μαστού πλέον δεν είναι θανατηφόρα ασθένεια εάν και εφόσον διαγνωστεί εγκαίρως.
Αυτός είναι ο κύριος λόγος της σημαντικότητας του προληπτικού ελέγχου. Να προλάβει την διάγνωση και την ανάπτυξη της νόσου όσο νωρίτερα γίνεται, ώστε να επιτευχθεί γρήγορη και αποτελεσματική θεραπεία πλήρης ίασης.
Παρατηρώντας τα τελευταία χρόνια τον αυξανόμενο αριθμό των γυναικών που ανταποκρίνονται στον τακτικό προληπτικό έλεγχο του μαστού, συμπεραίνουμε ότι ως παρέμβαση, η εκστρατεία διευκολύνει την φυσιολογική αλλαγή της συμπεριφοράς προσανατολισμένη προς την επιλογή της πρόληψης.
Όλοι εργαζόμαστε προς αυτήν την κατεύθυνση.
Στην χώρα μας ο προληπτικός έλεγχος του μαστού προσφέρεται σχετικά εύκολα χωρίς μεγάλο κόστος. Παρόλα αυτά, συχνά παρατηρούμε ότι πολλές γυναίκες δεν επιλέγουν τον προληπτικό έλεγχο. Αποτελεί μεγάλο ερωτηματικό γιατί ενώ ο προληπτικός έλεγχος και η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου σώζει ζωές, πολλές γυναίκες αναβάλλουν ή αντιστέκονται εντελώς στην ιδέα του ελέγχου του μαστού.
Αν διαβάζοντας το κείμενο αυτό ταυτίζεστε με την παραπάνω δήλωση, χρειάζεται να υπογραμμίσω ότι ανάλογες συμπεριφορές είναι συνηθισμένες ακόμα κι αν συνειδητοποιούμε ότι βάζουμε σε κίνδυνο την ζωή μας.
Οι άνθρωποι δεν λειτουργούν πάντα με λογική.
Άρα τι είναι αυτό που λειτουργεί ως αποτρεπτικός παράγοντας σε κάποιες γυναίκες που αντιστέκονται;
Αυτό θα προσπαθήσω να εξετάσω και να απαντήσω σε αυτό το σύντομο άρθρο. Στόχος μου είναι να προτρέψω τις αναγνώστριες να κινητοποιηθούν προς την κατεύθυνση της πρόληψης και να αυξηθεί το ενδογενές κίνητρο τους ώστε η αλλαγή στην στάση τους απέναντι στον προληπτικό έλεγχο του μαστού να απορρέει εκ των έσω και όχι να επιβάλλεται, εξωγενώς.
Ο τακτικός προληπτικός έλεγχος του μαστού ως Συμπεριφορική επιλογή πολλές φορές προκαλεί σημαντική αμφιθυμία και μια σειρά άλλων ψυχικών διεργασιών.
Ο φόβος της πιθανής διάγνωσης και οι αρνητικές σκέψεις που συνειρμικά έπονται, το κοινωνικό στίγμα της λέξης καρκίνος, το άγχος της εξέτασης και της αναμονής των αποτελεσμάτων καθώς επίσης και η ενστικτώδης αποφυγή πόνου και μεγεθυμένη σκέψη ταλαιπωρίας, αποτελούν τις κύριες ψυχολογικές διεργασίες που λειτουργούν αποτρεπτικά.
Η αλήθεια είναι ότι πεποιθήσεις που σχετίζονται με τον καρκίνο πυροδοτούνται από μύθους, που θέλουν κάθε ενδεχόμενη διάγνωση να συνεπάγεται με καταστροφή, μοναξιά, και θάνατο. Παρόλο που η επιστήμη κατά του καρκίνου του μαστού έχει προχωρήσει στο επίπεδο πλήρους ίασης εμμένουμε να θεωρούμε ότι οι αρνητικός τρόπος σκέψης είναι περισσότερο ρεαλιστικός από όλα τα θετικά παραδείγματα, γυναικών γύρω μας που άφησαν τον καρκίνο πίσω τους και ζουν μία άνετη και ποιοτική ζωή.
Οι πεποιθήσεις, ο τρόπος δηλαδή που βλέπει κανείς τα γεγονότα δημιουργεί πιθανών μια λανθασμένη πραγματικότητα και όχι τα ίδια τα γεγονότα, π.χ αν κάποιος πιστεύει ότι με την διάγνωση του καρκίνου έρχεται το τέλος του κόσμου, αυτή η σκέψη λειτουργεί αποτρεπτικά της πρόληψης.
Η πραγματικότητα, βάση επιστημονικών δεδομένων, είναι ότι με την έγκαιρη διάγνωση είναι δυνατή η πλήρης ίαση.
Με δεδομένο αυτό, ακόμα και αν ο έλεγχος φέρει διάγνωση καρκίνου και μία δύσκολη περίοδο θεραπείας πρέπει να θυμόμαστε ότι είναι μια κατάσταση που μπορεί να ελεγχθεί και να ξεπεραστεί με την κατάλληλη βοήθεια .
Έχει παρατηρηθεί ότι η διόρθωση της συμπεριφοράς σε σχέση με τον τακτικό προληπτικό έλεγχο δεν λαμβάνει χώρα παρά μόνο όταν κανείς αντιληφθεί ότι η αλλαγή σχετίζεται με την επιτυχία του αποτελέσματος , την διατήρηση κάποιου πράγματος το οποίο είναι πραγματικά σημαντικό ή πολύτιμο για αυτόν και η επαναπροσδιόριση των προσωπικών αξιών.
Επανεξετάζοντας την συμπεριφορά του κάποιος ως προς τον προληπτικό έλεγχο του μαστού, ενδεχομένος τα παρακάτω ερωτήματα είναι βοηθητικά:
- Είναι η καλή υγειά μου σημαντικό και πολύτιμο «αγαθό;»
- Είναι οι αγαπημένοι μου άνθρωποι σημαντικό και πολύτιμο «αγαθό;»
- Μπορούν οι ρεαλιστικές σκέψεις να έχουν και καλά αποτελέσματα;
- Με βάση των επιστημονικών δεδομένων, μπορεί η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού να έχει επιτυχές αποτέλεσμα;
Σεβόμενοι στο δικαίωμα της αυτοδιάθεσης, το τι θα επιλέξει κανείς είναι προσωπική επιλογή και απόφαση.
Ολοι εμείς oi “ ειδικοί” παραμείνουμε δίπλα σας.
Ματθαίος Ζαζάνης Ειδικός Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας , Ομαδικός Ψυχοθεραπευτής.
Βιβλιογραφία
Beck, J. S. (2016) Εισαγωγή στη γνωστική συμπεριφορική θεραπεία: αναθεωρημένη έκδοση. Επιμ. Γ. Σίμος. Αθήνα: Πατάκης
Miller, W. R. and Rollnick, S. (2010) Κινητοποιητική συνέντευξη: προετοιμάζοντας ανθρώπους για αλλαγή. Μετ. Κ. Νικολάου. Αθήνα: Λίτσας.
